ცივი ამინდი გავლენას ახდენს არა მხოლოდ იმუნურ სისტემასა და ვირუსების გავრცელებაზე, არამედ მთელ ორგანიზმზე.
ტემპერატურის ვარდნა ბუნებრივი მოვლენაა და თითქოს საგანგაშო ამაში არაფერია, მაგრამ სინამდვილეში, გამოწვევაა სხეულის ყველა უჯრედისთვის — ისინი ცდილობენ სითბოს შენარჩუნებას, ენერგიის დაზოგვას და შინაგანი ბალანსის დაცვას.
ზამთრის პერიოდში ჩვენი სხეული მრავალმხრივ ცვლის ფუნქციონირებას: სისხლძარღვები ვიწროვდება, არტერიული წნევა იმატებს, კანი შრება და მგრძნობიარე ხდება, სახსრები უფრო მტკივნეულია, ხოლო მზის შუქის ნაკლებობა განწყობასაც ცვლის. სწორედ ამიტომ გადავწყვიტეთ, ზემოთ ჩამოთვლილ ყველა პრობლემაზე გავესაუბროთ შესაბამის სპეციალისტს. დავიწყებთ გულ-სისხლძარღვთა სისტემით, რომ გავიგოთ, როგორ რეაგირებს ორგანიზმი სიცივეზე და რა ნაბიჯები შეიძლება გადავდგათ ჯანმრთელობის შესანარჩუნებლად. ამ საკითხებზე გვესაუბრება ხათუნა ჯალაბაძე – კარდიოლოგი-რითმოლოგი, ჯეოჰოსპიტალსის არითმიული მიმართულების ხელმძღვანელი, ევროპის კარდიოლოგთა ასოციაციის საპატიო წევრი, საქართველოს გულის რითმის ასოციაციის პრეზიდენტი.
ქალბატონო ხათუნა, რატომ არის ზამთარი განსაკუთრებული გამოცდა გულისთვის?
ცივი ამინდის დროს ორგანიზმი სითბოს შენარჩუნებას ცდილობს, რის გამოც სისხლძარღვები ვიწროვდება და არტერიული წნევა იმატებს. ეს ჩვენი სხეულის ბუნებრივი თავდაცვაა: სისხლძარღვების შეკუმშვით ორგანიზმი ცდილობს, სითბო გარემოში არ გასცეს და ის შინაგან ორგანოებს შეუნარჩუნოს. თუმცა, როცა სისხლძარღვები ვიწროვდება, გულს იგივე რაოდენობის სისხლის გადაქაჩვა გაცილებით ვიწრო „მილებში“ უწევს.
სწორედ ეს ზრდის დატვირთვას გულზე, რაც ჰიპერტენზიის ან გულის დაავადებების მქონე ადამიანებისთვის შესაძლოა სერიოზული რისკი გახდეს და გამოიწვიოს გულმკერდის ტკივილი, სუნთქვის გაძნელება ან თავბრუსხვევა. განსაკუთრებით სახიფათოა ტემპერატურის მკვეთრი ცვლილება — მაგალითად, თბილი ოთახიდან პირდაპირ ცივ ჰაერზე გასვლა. ასეთ დროს სისხლძარღვები წამიერად იკუმშება და გული ყველაზე დიდ დატვირთვას სწორედ მაშინ განიცდის.
კონკრეტულად რა ტიპის ჩივილები შეიძლება დაგვეწყოს სიცივეში?
სიცივეში ყველაზე გავრცელებული ჩივილი გულმკერდის არეში მოჭერისა და სიმძიმის შეგრძნებაა, რასაც ხშირად თან ახლავს სუნთქვის გაძნელება ან ქოშინი. ასევე, მოსალოდნელია თავბრუსხვევა, საერთო სისუსტე და ზოგჯერ გულის რითმის დარღვევა, მაგალითად, აჩქარებული პულსი.