მეცნიერები აცხადებენ, რომ წყნარ ოკეანეში მიმდინარე ელ-ნინიოს ფენომენი შესაძლოა ბოლო ათწლეულების ერთ-ერთ ყველაზე ძლიერ მოვლენად იქცეს.
მათი შეფასებით, პროცესის გაძლიერება მსოფლიოს სხვადასხვა რეგიონში ექსტრემალური ამინდის გახშირებას გამოიწვევს – ძლიერი სიცხის ტალღებიდან და ხანგრძლივი გვალვებიდან დაწყებული, წყალდიდობებითა და შტორმებით დასრულებული.
სინოპტიკოსების პროგნოზით, ტროპიკულ წყნარ ოკეანეში განვითარებული ელ-ნინიო მომდევნო თვეებში კიდევ უფრო გაძლიერდება და პიკს გვიან შემოდგომასა და ზამთრის დასაწყისში მიაღწევს. სწორედ ამიტომ, სპეციალისტების ნაწილი მას უკვე „სუპერ ელ-ნინიოს“ უწოდებს.
ბოლო ათწლეულებში მსგავსი მასშტაბის ელ-ნინიო მხოლოდ რამდენჯერმე დაფიქსირდა. ერთ-ერთი ყველაზე ძლიერი 2015–2016 წლებში განვითარდა, თუმცა ზოგიერთი კლიმატური მოდელის მიხედვით, მიმდინარე პროცესი შესაძლოა 1950 წლის შემდეგ დაფიქსირებულ ყველა მსგავს მოვლენასაც კი გადააჭარბოს.
„პროგნოზები თითქმის უპრეცედენტოა,“ – აცხადებს კოლუმბიის უნივერსიტეტის ატმოსფეროს მეცნიერი მაიკლ ტიპეტი.
ელ-ნინიო ბუნებრივი კლიმატური ციკლია, რომელიც წყნარი ოკეანის ეკვატორულ ნაწილში ზღვის ზედაპირის ტემპერატურის მატებას უკავშირდება. ოკეანის დათბობა ატმოსფეროზე ახდენს გავლენას, რაც საბოლოოდ მსოფლიოს სხვადასხვა რეგიონში ამინდის ცვლილებებს იწვევს.
მეცნიერების განმარტებით, ძლიერი ელ-ნინიოს დროს ოკეანიდან ატმოსფეროში დიდი რაოდენობით სითბო გადადის. შედეგად იზრდება გლობალური საშუალო ტემპერატურა და მნიშვნელოვნად მატულობს ექსტრემალური ამინდის მოვლენების ალბათობა.
სპეციალისტების შეფასებით, ელ-ნინიოს გავლენა რეგიონების მიხედვით განსხვავებული იქნება. ზოგიერთ ქვეყანაში მოსალოდნელია უხვი ნალექი, წყალდიდობები და ძლიერი შტორმები, ხოლო სხვაგან – ხანგრძლივი გვალვა, ტყის ხანძრების რისკისა და სიცხის ტალღების ზრდა.
ექსპერტები ასევე ყურადღებას ამახვილებენ სოფლის მეურნეობაზე. მათი თქმით, მსგავსი კლიმატური მოვლენები წარსულში არაერთხელ გახდა მოსავლიანობის შემცირების მიზეზი, განსაკუთრებით აზიის ქვეყნებში, სადაც ელ-ნინიო ბრინჯის წარმოების შემცირებასა და სურსათზე ფასების ზრდას უკავშირდებოდა.
მსოფლიო მეტეოროლოგიური ორგანიზაცია (WMO) ქვეყნებს მოუწოდებს, წინასწარ მოემზადონ შესაძლო შედეგებისთვის. ორგანიზაციის განცხადებით, „სუპერ ელ-ნინიოს“ გაძლიერებამ შესაძლოა მნიშვნელოვნად გაზარდოს როგორც ხმელეთზე, ისე ოკეანეებში ძლიერი სიცხის ტალღების, ექსტრემალური ნალექებისა და სხვა კლიმატური მოვლენების რისკი.
სპეციალისტები აღნიშნავენ, რომ უახლოესი თვეები გადამწყვეტი იქნება იმის დასადგენად, მიაღწევს თუ არა მიმდინარე ელ-ნინიო ისტორიულ მასშტაბებს.